In vitro bez tajemnic – rozmowa z prof. dr hab. n. med. Krzysztofem Łukaszukiem, szefem Kliniki Leczenia Niepłodności INVICTA.

Krzysztof Łukaszuk: W ramach procedury zapłodnienia pozaustrojowego pacjentki przechodzą najczęściej etap stymulacji hormonalnej. Zastosowanie leków hormonalnych, podobnie jak w przypadku innych leków, może wywoływać skutki uboczne (np.: zespół hiperstymulacji). Mogą wystąpić także powikłania typowe dla wczesnej ciąży (ciąża pozamaciczna, krwawienia z dróg rodnych, poronienia). Nie wynikają one jednak z zabiegu.

Czasem pacjenci doświadczać mogą także różnych stanów emocjonalnych podczas leczenia. Wówczas pomocne może być wsparcie psychologa. O wszystkich działaniach niepożądanych pacjentka powinna być poinformowana przed rozpoczęciem leczenia. Para może wtedy wyjaśnić wątpliwości podczas rozmowy z lekarzem, dopytać.

~inconsciente: Dwa lata temu stwierdzono u mnie PCOS. Lekarze twierdzą, że nie ma szans na ciążę naturalną. Mam 22 lata. Powiedziano mi, że najlepiej urodzić dziecko przed 25 rokiem życia. Dodatkowo mam cukrzyce. Czy in vitro będzie dla mnie jedynym sposobem?

Krzysztof Łukaszuk: Przy zespole policystycznych jajników istnieje szansa na ciążę w wyniku naturalnych starań lub zastosowania leczenia innego niż in vitro. Wiek 25 lat nie jest żadną granicą – często pacjentki z PCOS pozostają dłużej płodne. Natomiast zespół policystycznych jajników często wiąże się z zaburzeniami owulacji, dlatego powinna być Pani pod stałą opieką specjalisty medycyny rozrodu.

~bolooom: Jaka jest średnia skuteczność in vitro? Ile kobiet zachodzi w ciążę dzięki tej metodzie?

Krzysztof Łukaszuk: Ogólny poziom skuteczności zależy przede wszystkim od jakości ośrodka, który realizuje zabiegi. W przypadku konkretnej pary – największy wpływ na skuteczność ma wiek kobiety i poziom rezerwy jajnikowej.

~gosc24: Chciałabym dowiedzieć się, jaka jest skuteczność transferu z mrożonych zarodków. Właśnie zaczęłam do niego przygotowania.

Krzysztof Łukaszuk: Zależy to od jakości zamrożonych zarodków – może wynosić nawet do 50% w przypadku dobrej jakości blastocyst, a w przypadku zarodków zamrażanych i transferowanych na 2-3 dobę zwykle wynosi ok. 20-30%.

~blackMUM34: O co najczęściej pytają pary, które zgłaszają się do kliniki, jakie mają obawy?

Krzysztof Łukaszuk: Większość wątpliwości dotyczy skuteczności leczenia i ew. skutków ubocznych. Pacjenci pytają najczęściej o szanse na ciążę, dodatkowe działania, które mogą podjąć, by ją zwiększyć. Czasem obawy dotyczą przyszłości i aspektów psychologicznych – dlatego warto by klinika umożliwiała wtedy parze dostęp do specjalisty, który będzie w stanie pomóc rozstrzygnąć także tego rodzaju dylematy.

~gosc24:  Przy pierwszej próbie przyjęły sie dwa zarodki, z tym że ciążą zakończyła się w 17 tygodniu. Czy jest duża szansa na to, że zarodek z criotransferu (blastocysta) się przyjmie?

Krzysztof Łukaszuk: Szanse zapewne mogą być wyższe w związku z implantacją zarodków podczas pierwszej próby. Skuteczność jednak będzie zależała od jakości zamrożonych zarodków oraz dnia mrożenia.

~chcedziecka1: Na czym polega zastosowanie laparoskopii w badaniu niepłodności? Czy to jest bezpieczne? Jest czego się bać?

Krzysztof Łukaszuk: Laparoskopia ma bardzo ograniczone zastosowanie w leczeniu niepłodności – jak każdy zabieg operacyjny wiąże się z dużym ryzykiem. Powinna być wykonywana wyłącznie w przypadku widocznych podczas badania USG wodniaków jajowodów, w niektórych przypadkach bardzo dużych mięśniaków, a także w innych szczególnych sytuacjach.

~maya25: Mam wysokie TSH, ale jeszcze w normie. Lekarz nie podejmuje leczenia, bo nie planuję zajść w ciążę w najbliższym czasie. Czy to dobre posunięcie?

Krzysztof Łukaszuk: Obecnie zalecaną normą TSH jest poziom poniżej 2,5. W przypadku wyższych wartości warto skonsultować się z endokrynologiem-internistą.

~piotr_aNKA: Słyszałam, że podczas in vitro można wykluczyć choroby genetyczne u dziecka. Czy to prawda?

Krzysztof Łukaszuk: Tak, w przypadku zwiększonego ryzyka wystąpienia wady lub choroby genetycznej u potomstwa danej pary (np.: gdy kobieta ma więcej niż 35 lat, gdy u partnerów stwierdzono mutacje DNA lub w ich rodzinach występowały choroby genetyczne) można wykonać tzw. diagnostykę preimplantacyjną PGD. Jest ona realizowana w ramach programu in vitro. Czasami także młodsze osoby oraz pary, u których program in vitro zakończyły się niepowodzeniem mogą mieć wskazania do tego typu badań.

~trick63: Czy częsty seks i masturbacja mogą powodować problemy z zapłodnieniem? Czy wpływa to w jakikolwiek sposób na jakość spermy?

Krzysztof Łukaszuk: Optymalnie powinno się współżyć raz na 2-3 dni. Ejakulacja częściej niż raz dziennie może obniżać płodność mężczyzny. Także zbyt długie przerwy we współżyciu nie wpływają korzystnie na parametry nasienia (np.: mogą zwiększać poziom fragmentacji DNA plemników).

Bardzo Państwu dziękuję za wszystkie pytania!

 

Przeczytaj także czat z dr n. med. Markiem Neubergiem na temat profilaktyki raka szyjki macicy.